De beste techniek voor een gezelschapsaquarium

Binnenfilter, buitenfilter of sponsfilter? Welke verwarming en verlichting? Een praktisch overzicht van de techniek voor een gezond gezelschapsaquarium, met checklist.

Beplant natuuraquarium met hout en stenen
Foto: Dileepkumardr, CC0, via Wikimedia Commons

Een gezelschapsaquarium heeft geen ingewikkelde techniek nodig. Met een goed filter, een betrouwbare verwarming en passende verlichting heb je de basis. Kies wel kwaliteit: een filter of verwarming die uitvalt, kan je hele aquarium kosten.

Het aquarium

Een groter aquarium is stabieler en vergeeft meer fouten. Voor beginners is 60 tot 100 cm (ongeveer 54 tot 200 liter) een goede start. Heel kleine aquaria (‘nano’s’) zijn mooi, maar waarden schommelen er sneller in.

Het filter

  • Binnenfilter: goedkoop en eenvoudig, voor aquaria tot ongeveer 100 liter. Neemt wel ruimte in het aquarium in.
  • Buitenfilter: staat onder het aquarium, heeft veel filtermateriaal en is stil. De beste keuze vanaf zo’n 100 liter.
  • Sponsfilter: werkt op een luchtpomp. Ideaal voor garnalen, kweekbakjes en quarantainebakken: jonge visjes worden niet opgezogen.
  • Hang-on-filter: hangt aan de achterrand; makkelijk te onderhouden.

Een doorstroming van drie tot vijf keer het aquariumvolume per uur is een goede richtlijn. Spoel filtermateriaal alleen uit in aquariumwater, nooit onder de kraan: zo blijven de nuttige bacteriën leven.

Verwarming

De meeste gezelschapsvissen houden van 24–26 °C. Een regelbaar staafverwarmingselement met thermostaat volstaat, met een losse thermometer om te controleren. Reken op ongeveer 1 watt per liter. Plaats de verwarming bij de stroming van het filter, zodat de warmte goed verdeeld wordt.

Verlichting

LED-verlichting is zuinig en goed voor planten. Laat het licht acht uur per dag branden met een timer: langer geeft vooral meer algen. Voor makkelijke planten volstaat een gewone aquarium-LED; voor een dichtbegroeid ‘natuuraquarium’ is krachtigere verlichting nodig.

Bodem

Een voedingsbodem onder een laag grind of zand geeft planten een goede start. Kies zand als je Corydoras houdt: hun baarddraden raken beschadigd op scherp grind. Een donkere bodem laat vissen beter uitkomen.

CO₂

Planten hebben CO₂ nodig om te groeien. Voor makkelijke planten is de CO₂ uit het water meestal genoeg. Wil je een dichtbeplant aquarium met veeleisende planten, dan helpt een CO₂-installatie met een drukfles. Let op: te veel CO₂ is gevaarlijk voor vissen; meet en regel zorgvuldig.

Onmisbare hulpmiddelen

  • Een afdekking tegen springende vissen en verdamping.
  • Testkits voor pH, KH, GH, ammonium, nitriet en nitraat.
  • Een bodemzuiger of hevel en een emmer die je alleen voor het aquarium gebruikt.
  • Een visnet en een quarantainebakje met sponsfilter.

Checklist

  • Aquarium van 60–100 cm voor een eerste bak
  • Filter met 3–5× doorstroming per uur
  • Regelbare verwarming en thermometer
  • LED-verlichting met timer
  • Voedingsbodem met zand of grind
  • Afdekking
  • Testkits, bodemzuiger en emmer