Plagen en problemen bij koralen: Aiptasia, platwormen en verbleking

Met nieuwe koralen en levend steen komen soms ongewenste meelifters mee. Andere problemen ontstaan in het aquarium zelf, door een verkeerde plaats, te veel licht of schommelende waarden. De meeste zijn goed aan te pakken, als je ze vroeg herkent.

Aiptasia (glasrozen)

Kleine, bruinige zeeanemonen die zich snel vermenigvuldigen en koralen in hun buurt netelen. Probeer ze niet los te trekken of stuk te maken: uit elk stukje groeit een nieuwe anemoon.

• Natuurlijke vijanden: de naaktslak Berghia (eet alleen Aiptasia), de vijlvis Acreichthys tomentosus of bepaalde garnalen (Lysmata wurdemanni). Niet elke garnaal of vijlvis eet ze even goed.
• Injecteren: met een speciaal middel of een pasta van kalkwater, rechtstreeks in de anemoon.
• Voorkomen: controleer nieuwe koralen en stenen en verwijder anemoontjes voor ze in het aquarium komen.

Rode platwormen

Kleine, roodbruine platwormpjes (Convolutriloba retrogemma) die zich op stenen en koralen verzamelen en het licht wegnemen. Zuig ze af met een slang. Gebruik je een middel, volg dan de bijsluiter: afstervende platwormen geven gifstoffen af, dus ververs daarna water en gebruik actieve kool.

Koraaleters

• Acropora-etende platwormen (AEFW): bijna onzichtbare wormpjes die Acropora’s aanvreten. Je ziet halvemaanvormige bijtsporen en eitjes op de kale takken.
• Montipora-etende naaktslakken: kleine slakjes die platte Montipora’s aanvreten.
• Vuurwormen en zeespinnen: sommige soorten eten koralen, maar de meeste borstelwormen zijn nuttige opruimers.

De beste bescherming is elke nieuwe steenkoraal te dippen, te controleren op eitjes en het liefst een tijdje apart te houden.

Verbleking

Een koraal dat wit wordt, verliest zijn algen (zoöxanthellen). Oorzaken: een te hoge temperatuur, een te plotse verandering in licht (bijvoorbeeld nieuwe verlichting), schommelende waarden of juist een totaal gebrek aan nitraat en fosfaat. Pak de oorzaak aan: een verbleekt koraal leeft nog en kan herstellen als de omstandigheden snel verbeteren.

Weefselafsterving (RTN en STN)

Vooral bij SPS-koralen kan het weefsel afsterven: snel, in enkele uren of dagen (RTN, rapid tissue necrosis), of langzaam vanaf de basis (STN, slow tissue necrosis). Oorzaken zijn vaak schommelingen in KH of temperatuur, of infecties. Controleer je waarden, en breek een gezond stuk af om als nieuwe stek op te kweken voor het hele koraal afsterft.

Onschuldig

• Asterina-zeesterretjes: kleine sterretjes die meestal algen eten. Soms eten ze koralen; houd ze in het oog.
• Borstelwormen: nuttige opruimers, zolang ze niet in groten getale op koralen verschijnen.
• Kokerwormen en sponzen: een teken van een gezond, levend aquarium.