Bacteriële infecties bij aquariumvissen: vinrot, columnaris en waterzucht

Bacteriën zitten in elk aquarium. Een gezonde vis heeft er geen last van, maar bij stress, verwondingen of slecht water kunnen ze toeslaan. Het belangrijkste medicijn is daarom bijna altijd: beter water.

Vinrot

Symptomen: vinnen die rafelig worden, witte of rode randen krijgen en steeds korter worden. In ernstige gevallen tast de infectie ook het lichaam aan.

Oorzaken: slecht water (veel nitraat, een vuile bodem), vinnenbijtende medebewoners of verwondingen.

Aanpak: ververs water, reinig de bodem, pak de oorzaak aan. Vaak groeien vinnen vanzelf weer aan als het water in orde is. Bij ernstige gevallen kan een antibacterieel middel nodig zijn.

Columnaris

Symptomen: witte of grijze vlekken op de bek, de rug (‘zadelvlek’) of de kieuwen, die op schimmel lijken. Het wordt daarom ook ‘bekschimmel’ genoemd, maar het wordt veroorzaakt door de bacterie Flavobacterium columnare.

Belangrijk: columnaris kan zich razendsnel ontwikkelen, vooral bij hogere temperaturen. Handel snel, en verhoog de temperatuur niet zoals bij witte stip.

Aanpak: zonder zieke vissen af, verbeter het water en behandel met een geschikt middel. Laat je adviseren bij een gespecialiseerde winkel of dierenarts.

Waterzucht

Symptomen: een opgezwollen lichaam met schubben die rechtop staan (het ‘dennenappel’-uiterlijk), soms uitpuilende ogen.

Wat is het? Geen ziekte op zich, maar een teken dat de organen, vaak de nieren, niet meer goed werken, meestal door een bacteriële infectie. De kans op herstel is klein. Zonder de vis af en controleer je water en je andere vissen.

Zweren en rode vlekken

Open wondjes of rode plekken op de huid wijzen vaak op een infectie met bacteriën zoals Aeromonas. Meestal gaat er een verwonding of slechte waterkwaliteit aan vooraf.

Vis-tbc (mycobacteriose)

Langzaam vermageren, een kromme rug, bolle ogen en wondjes die niet genezen, vaak bij meerdere vissen na elkaar. Er is geen betrouwbare behandeling. Let op: deze bacterie kan bij mensen huidinfecties veroorzaken. Draag handschoenen als je wondjes aan je handen hebt.

Antibiotica

In de Europese Unie zijn antibiotica voor dieren alleen op voorschrift van een dierenarts verkrijgbaar. Gebruik ze nooit zomaar: ze doden ook de nuttige bacteriën in je filter, en verkeerd gebruik maakt bacteriën resistent. Behandel met antibiotica altijd in een aparte bak.

Yawar geeft bewust geen doseringen: volg altijd de bijsluiter van het middel en vraag bij twijfel advies aan een dierenarts met ervaring in vissen. Haal actieve kool uit het filter tijdens een behandeling, en let op: veel middelen zijn schadelijk voor garnalen en slakken.

Voorkomen

• Wekelijks water verversen en de bodem afzuigen.
• Niet te veel voeren: voerresten bederven het water.
• Niet te veel vissen en geen vinnenbijters bij langvinnige soorten.
• Quarantaine voor nieuwe vissen.
• Een stabiele temperatuur en een goed werkend filter.