Agressie bij Malawi-cichliden: oorzaken en oplossingen

Achtervolgen, bijten en gescheurde vinnen: agressie is het meest voorkomende probleem in een Malawiaquarium. Zo herken je de oorzaak en breng je rust in je aquarium.

Mannetje Melanochromis auratus met donkere en lichtblauwe strepen
Foto: Vlad Butsky from San Jose, CA, USA, CC BY 2.0, via Wikimedia Commons

Territoriumgedrag hoort bij Malawi-cichliden: mannetjes verdedigen een plekje tussen de rotsen en jagen rivalen weg. Een beetje jagen is normaal. Het wordt een probleem als één vis voortdurend wordt belaagd, zich niet meer durft te laten zien of gewond raakt.

Signalen van te veel agressie

  • Een vis die constant in een hoek of bij het wateroppervlak hangt.
  • Gescheurde vinnen, ontbrekende schubben of wondjes.
  • Een vis die niet meer komt eten.
  • Vrouwtjes die uitgeput raken door een opdringerig mannetje.
  • Plotse sterfte van één vis, zonder andere ziekteverschijnselen.

Veelvoorkomende oorzaken

  • Te weinig vissen of te weinig vrouwtjes: de agressie van een mannetje richt zich op één of twee vissen.
  • Te gelijkende soorten: mannetjes zien elkaar als rivalen.
  • Te weinig schuilplaatsen of een te klein aquarium.
  • Een nieuwe vis in een bestaande groep, die geen eigen plekje heeft.
  • Een zeer agressieve soort, zoals Melanochromis auratus, of één dominant exemplaar: een ‘tiran’.

Oplossingen

  1. Verbouw de rotsen: alle territoria verdwijnen en moeten opnieuw verdeeld worden. Doe dit ook altijd bij het toevoegen van nieuwe vissen.
  2. Zorg voor meer schuilplaatsen en onderbreek zichtlijnen met stenen, zodat vissen elkaar niet constant zien.
  3. Pas de verhouding aan: voeg vrouwtjes toe of haal een overtollig mannetje weg.
  4. Haal de gewonde vis tijdelijk weg naar een opvangbak, tot hij volledig hersteld is.
  5. Haal een tiran weg: soms is één vis de oorzaak van alle onrust. Zet hem een paar dagen apart, of zoek een nieuwe plek voor hem.
  6. Heroverweeg de bezetting: soms passen bepaalde soorten gewoon niet samen.

Mondbroedende vrouwtjes

Een vrouwtje met eitjes in haar bek eet ongeveer drie weken nauwelijks en wordt soms belaagd. Wil je de jongen grootbrengen, zet haar dan in een rustige, afgedekte bak. Verplaats haar voorzichtig, zodat ze de eitjes niet uitspuwt, en laat haar na het vrijlaten van de jongen eerst aansterken voor ze teruggaat naar de groep.

Wanneer het niet lukt

Niet elke combinatie werkt, hoe goed je alles ook opzet. Een vis teruggeven aan de winkel of aan een andere liefhebber is dan beter dan een aquarium waar het nooit rustig wordt. Met een goed samengestelde groep, veel stenen en een stabiele routine is een Malawiaquarium meestal een levendig maar vreedzaam geheel.